هنگام استفاده از تجهیزات آزمایشگاهی باید به چه نکاتی توجه کنیم؟


تجهیزات آزمایشگاهی در اصل تجهیزات و لوازمی هستند که برای انجام کارهای آزمایشگاهی استفاده می شوند. قوانین و مقرراتی در استفاده از این تجهیزات آزمایشگاهی وجود دارد که باید آن ها را بدانیم و رعایت کنیم تا در محیط آزمایشگاه خطری شما را تهدید نکند. رعایت اصول ایمنی نه تنها جان شما را از خطرات محافظت می کند، بلکه از آسیب به محیط آزمایشگاه نیز جلوگیری می کند. در ادامه به بررسی چند ابزار آزمایشگاهی می پردازیم و نکاتی را که باید در این محیط رعایت کنیم را توضیح می دهیم. پس با ما همراه باشید

نکات ایمنی مهم در آزمایشگاه ها

E:\OMMD\429.jpg

در ادامه به بررسی نکات و اصولی می پردازیم که برای انجام آزمایش باید بدانیم.

  • پوشش مناسب را انتخاب کنید

کار در آزمایشگاه مانند هر محیط دیگری نیاز به پوشاک خاصی دارد. بسته به نوع آزمایشگاه، ممکن است با خطراتی مانند قرار گرفتن در معرض سموم، استنشاق بخارات و گازهای سمی و ریختن مایعات آزمایشگاهی مواجه شوید. بنابراین توصیه می شود از پوشش مناسب مانند روپوش آزمایشگاهی، دستکش، ماسک و عینک استفاده شود.

  • دفع زباله های آزمایشگاهی

پس از استفاده از ابزار و تجهیزات آزمایشگاهی برای انجام هر گونه عملیات، زباله های آن را در جعبه های محافظ قرار داده و سپس به روش های بهداشتی دفع کنید. معمولا زباله های پزشکی با سموم یا ویروس هایی آلوده می شوند که می توانند برای سلامتی شما مضر باشند. بنابراین، دست زدن یا خاراندن پوست بدن با این وسایل ممکن است برای شما خطرآفرین باشد.

  • استنشاق مواد آزمایشگاهی

هرگز مواد را برای شناسایی آنها در آزمایشگاه بو نکنید. به طور کلی، دلیل استفاده از ماسک در آزمایشگاه، جلوگیری از آسیب به ریه ها و سیستم تنفسی است. دودهای سمی و گازهای آلوده می توانند سلامت افراد را تهدید کنند.

E:\OMMD\430.jpg

اگر لباس شما با مواد سمی یا هر ماده دیگری لک شده است، بلافاصله آن را عوض کنید تا به قسمت های داخلی شما نفوذ نکند و آلودگی را به قسمت های مختلف آزمایشگاه سرایت نکند.

  • اجتناب از سیگار کشیدن

برخی از مواد موجود در آزمایشگاه قابل اشتعال هستند. بنابراین در حین استعمال دخانیات ممکن است انفجار یا آتش سوزی در محیط رخ دهد و خسارات مالی و جانی زیادی به همراه داشته باشد.

  • از حواس پرتی خودداری کنید

در صورت امکان، از آوردن تلفن یا هر وسیله دیگری که ممکن است حواس شما را در طول آزمایش پرت کند، خودداری کنید. این وسایل می توانند تمرکز شما را از دست داده و در نتیجه حواس شما را پرت کنند. آنها همچنین می توانند خطر تصادفات را بر اساس اشتباهات افزایش دهند.

  • دستگاه چشمسر و صدا

نحوه استفاده از دستگاه چشم شوی را باید بدانید چرا که این دستگاه یکی از تجهیزات ضروری آزمایشگاه ها محسوب می شد و در مواقع ضروری مورد استفاده قرار می گرفت.

  • خوردن و آشامیدن

محیط آزمایشگاهی محیطی است که با بسیاری از آلاینده ها و مواد سمی سر و کار دارد. به همین دلیل توصیه می شود از خوردن و آشامیدن در این محیط خودداری شود. همچنین بهتر است مواد دیگری به آزمایشگاه وارد نشود تا در شرایط استریل و تمیز وسایل و تجهیزات آزمایشگاهی خطایی ایجاد نشود.

محیط آزمایشگاهی محیط کاری با تعداد زیادی تجهیزات و دستگاه های آزمایشگاهی گران قیمت و حساس است. پس نباید در چنین مکان هایی شوخی کرد و باعث بروز حوادث ناگوار و جبران ناپذیر شد.

آشنایی با برخی تجهیزات آزمایشگاهی

حال که با نکات ایمنی کار در آزمایشگاه ها آشنا شدیم، بهتر است با برخی تجهیزات پرکاربرد آزمایشگاهی آشنا شویم تا در هنگام خرید تجهیزات اطلاعات لازم را داشته باشیم. قبلاً در مقاله ” نگران تعمیر تجهیزات آزمایشگاهی خود نباشید!” ما کمی در مورد دسته بندی تجهیزات صحبت کردیم. در زیر، کمی در مورد برخی از دستگاه های رایج صحبت خواهیم کرد.

مقیاس آزمایشگاهی

E:\OMMD\431..jpg

یکی از تجهیزاتی که در هنگام تجهیز آزمایشگاه با آن مواجه می شویم ترازو آزمایشگاهی است. این ترازوها معمولا دارای ظرفی هستند که ماده مورد آزمایش را در خود جای می دهد. این محفظه از مواد در برابر اثرات باد و رطوبت محافظت می کند. به طور کلی ترازوهای پیچشی، تحلیلی، تابه ای، سه اهرمی و … برای محیط های آزمایشگاهی مناسب بوده و قابلیت اندازه گیری مقادیر تا میکروگرم را دارند.

کوره های آزمایشگاهی

کوره یکی از مهمترین تجهیزات آزمایشگاهی عمومی است که در هر آزمایشگاه تخصصی و عمومی مورد استفاده قرار می گیرد. این کوره ها را می توان به چند دسته صدا خفه کن، برقی، وکیوم، خاکستر روب و … تقسیم کرد که هر کدام عملکرد متفاوتی دارند. کوره ها تا دمای ۱۱۰۰ درجه سانتیگراد گرم می شوند و بیشتر برای ذوب فلزات یا سوزاندن برخی مواد آزمایشگاهی استفاده می شوند. هنگام کار با فر بهتر است از باز گذاشتن درب فر برای مدت طولانی خودداری کنید. زیرا گرما به سرعت در محیط پخش می شود.

آسیاب میکرونیزه

یکی دیگر از پرکاربردترین تجهیزات آزمایشگاهی که احتمالاً در لیست تجهیزات آزمایشگاهی شما قرار دارد، آسیاب میکرونیزه است. این آسیاب ها عموماً برای نرم کردن مواد شکننده و سخت و سنگین استفاده می شوند. در صنایع دارویی، آرایشی و بهداشتی، غذایی و شیمیایی معمولاً از نرم کننده مواد برای آزمایش مواد استفاده می شود.

PH متر

در آزمایشگاه های عمومی و تخصصی دستگاهی به نام PH متر برای اندازه گیری اسیدیته یا اسیدیته مواد وجود دارد. این تجهیزات آزمایشگاهی معمولا دارای دو قسمت اندازه گیری و محاسبه و یک قسمت برای نمایش نتیجه می باشند.

عملکرد این دستگاه بر اساس تعداد یون های هیدروژن تعیین می شود. هرچه یک ماده حاوی یون های هیدروژن بیشتری باشد، ماده اسیدی تر است و در نتیجه نشانگر عدد کمتری را نشان می دهد. در حالی که اگر تعداد یون های هیدروژن کم یا وجود نداشته باشد، ماده باز است و نشانگر عدد زیادی را نشان می دهد. این دستگاه ها عموما در سه مدل رومیزی، قابل حمل و قلمی موجود هستند.

اخرین حرف

در این مقاله با چند نکته ایمنی آشنا شده ایم که باید در حین کار با تجهیزات آزمایشگاهی رایج بدانیم و رعایت کنیم. همچنین چند ابزار و تجهیزات آزمایشگاهی پرکاربرد به شما معرفی شد که لازم به ذکر است که تجهیزات آزمایشگاهی طیف وسیعی دارد و نمی توان در یک مقاله در مورد همه آنها صحبت کرد. هر یک از این دستگاه ها در یک منطقه خاص مورد استفاده قرار می گیرند. پیشنهاد می کنیم در مورد تجهیزات آزمایشگاهی خاص مطالعه کنید، از وب سایت هر یک از سازندگان تجهیزات دیدن کنید یا با برخی از افرادی که در آن آزمایشگاه کار می کنند صحبت کنید.